Thứ tư, 29/6/05 | 18:09 GMT+7
Chia sẻ bài viết lên Facebook Chia sẻ bài viết lên twitter Chia sẻ bài viết lên google+ | Print

Sahara - đệ nhất sa mạc

Sahara không phải là một mảnh đất hoang. Do dưới đất có nhiều nước nên hình thành nhiều ốc đảo Siwa của Ai Cập, ốc đảo Ainsalah Jogurte của Algeria. Trong ốc đảo, suối nước chảy róc rách, những hàng cây chà là cao vút, vừa ngăn chặn sự xâm nhập của cát, vừa cung cấp nguồn thực phẩm chủ yếu cho cư dân.

Sa mạc lớn nhất thế giới nằm ở Bắc Phi, kéo dài từ bờ Đại Tây Dương theo hướng đông đến bờ biển Hồng Hải. Sahara kéo dài 5.600 km từ đông sang tây, rộng 1.600 km từ nam sang bắc, đi qua Ai Cập, Sudan, Lybia, Chad, Angeria, Niger, Tunisia, Marốc, Mali, Mauritania và Tây Sahara, với tổng diện tích 8.600.000 km2, chiếm 30% cả lục địa châu Phi. Theo thói quen, người ta hay gọi đây là sa mạc, nhưng phải gọi là hoang mạc mới chính xác vì Sahara không chỉ là một sa mạc điển hình với nhiều đồi cát lớn mà còn có một diện tích lớn nham thạch lộ thiên hoặc chỉ có một lớp mỏng nham thạch vụn (hoang mạc đá) cùng với các bãi đã cuội và sỏi (sa mạc).

a

Sa mạc Sahara mênh mông cát.

Sa mạc Sahara nằm gần đường bắc hồi quy, cách đường xích đạo của trái đất ở 23°27' phía bắc và 23°17' phía nam. Nơi đây cả năm chịu sự khống chế của vùng khí hậu áp nhiệt đới cao và vùng gió mùa đông bắc. Gió đông bắc làm giảm khí lưu và gió từ lục địa đến, hơi nước ngưng tụ nên khí hậu ở đây cực kỳ khô hạn. Lượng mưa trung bình hàng năm của khu vực này dưới 100 mm, có nơi thậm chí không có một giọt mưa trong nhiều năm. Diện tích khu vực khô hạn của nó đứng hàng thứ nhất toàn cầu. Do lượng mưa ít, lại thêm việc chăn thả và khai khẩn quá độ, sa mạc Sahara không ngừng mở rộng về phía nam. Khoảng nửa thế kỷ trở lại đây, Sahara đã mở rộng gần bằng với diện tích của Afghanistan (652.000 km2).

a

Sahara sau cơn mưa.

Khu vực sa mạc khô hạn, ít mây, ánh sáng mặt trời chói chang, quanh năm sóng nhiệt cuồn cuộn, hơi nóng khô người. Nhiệt độ trung bình hàng năm là 25°C trở lên, nhiệt độ bình quân của tháng cao nhất trong năm (tháng 7) là 35-37°C và thời gian duy trì mức nhiệt độ này rất dài. Ngày 13/8/1922, ở vùng Ajijiye cách thủ đô Tripoli của Lybia 45 km về phía nam, nhiệt độ đạt 58°C, trở thành nơi cực nóng của thế giới. Ở sa mạc, ban ngày mặt trời đỏ rực như thiêu như đốt. Nếu để một quả trứng trên cát, chẳng mấy chốc nó sẽ chín ngay. Nhưng đến đêm, gió lạnh cắt da cắt thịt, nếu ngủ không đắp chân thì không chịu nổi. Sự chênh lệch nhiệt độ giữa ban đêm và ban ngày là 15-35°C, cao nhất có thể lên tới 38,2°C. Dưới sự thay đổi nhiệt độ như thế, nham thạch thường bị phân giải và bào mòn nghiêm trọng do giãn nở khi nóng và co lại khi lạnh. Trong sa mạc còn có bão cát và gió bụi dữ dội, thường làm cát bay đá lở, tối tăm trời đất. Một lượng lớn cát bụi được đem đến khu vực phía nam Sahara, thậm chí đến cả Đại Tây Dương. Ở khu vực thủ đô Novakchott của Mauritania thường xảy ra hiện tượng mưa cát.

Trong điều kiện tự nhiên khắc nghiệt như thế, một số động thực vật vẫn tồn tại, sinh sôi nảy nở trong sa mạc một cách ngoan cường. Đó là loài cỏ giấy có bộ rễ phát triển, loài xương rồng có rễ biến thành gai, thân cây có chứa chất dinh dưỡng. Các loài thực vật sinh trưởng nhanh, chịu hạn như mộc tặc giả sau khi mưa 10 phút sẽ mọc mầm, sau 10 giờ sẽ ra rễ nên có thể thấy khắp nơi. Các loài động vật có khả năng chịu khát, chạy giỏi hoặc sống trong hang như đà điểu, linh dương, chuột nhảy, thằn lằn… cũng hoàn toàn thích ứng được với điều kiện tự nhiên khắc nghiệt ở Sahara.

a

Ốc đảo trong sa mạc.

Đi trong biển cát mênh mông, con người bỗng thấy phía trước có làng mạc cây cối, giếng nước, suối mát… nhưng khi đến gần thì tất cả đều biến mất, không còn lại một dấu vết. Đây chính là hiện tượng ảo ảnh thường thấy trong sa mạc. Đó là do mật độ chiếu sáng không đồng đều của các tia khúc xạ làm cho cảnh vật thật ở xa hiện lên trong không trung hoặc dưới đất, tạo thành cảnh hư ảo.

Ốc đảo là trung tâm của các hoạt động kinh tế trong sa mạc. Nói chung, người da màu định cư tại ốc đảo làm nghề nông được gọi là “cư dân chà là”. Riêng các dân tộc du mục như người Ảrập, người Berber ở phía bắc Sahara phải sống trong lều bạt hoặc tìm những nơi có cỏ, có nước nên được gọi là cư dân lạc đà. Trong hoang mạc mênh mông bát ngát có thể thấy từng đoàn thương nhân tay dắt lạc đà thồ hàng hoá đi trên con đường buôn bán có từ xa xưa. Lạc đà một bướu ở sa mạc Sahara có thể chịu đói khát, là trợ thủ đắc lực của cư dân trong sa mạc nên được mệnh danh là con thuyền trong sa mạc.

Sahara còn là một trong những nơi tập trung nhiều tài nguyên khoáng sản nhất châu Phi, trong đó quan trọng nhất là dầu mỏ và khí đốt thiên nhiên. Ngoài ra còn có các khoáng sản khác như uranium, sắt, mangan, đồng… Các kho tàng quý giá phong phú dưới đất này đã thúc đẩy nền kinh tế của các nước quanh sa mạc phát triển như Lybia, Algeria đã trở thành những quốc gia dầu lửa và khí đốt chủ yếu của thế giới. Niger là nước sản xuất uranium nổi tiếng thế giới. Do khai thác khoáng sản, trong sa mạc rộng lớn đã xuất hiện mạng lưới đường bộ, hàng không và các điểm dân cư mới làm cho bộ mặt Sahara có nhiều thay đổi lớn.

(Theo sách Những nền văn minh thế giới)

 
  • Khám phá hành trình sông nước, giảm 1,6 triệu đồng
    7,990,000 đ 9,600,000 đ
    10/04/2014 - 30/04/2014

    Để chào mừng ngày Giải phóng miền Nam 30/4 và Quốc tế lao động 1/5, HonGai Tours giảm giá hành trình Sài Gòn - Đại Nam - Cần Thơ - Mỹ Tho - Bến Tre.

  • Thăm Tam Cốc mùa lúa vàng
    6,790,000 đ 9,790,000 đ
    08/04/2014 - 08/06/2014

    Vietravel mở tuyến Tam Cốc giảm đến 3 triệu đồng, du khách được ở tại khách sạn 3 sao trở lên.

  • Chùm tour 30/4 giảm tới 3 triệu đồng
    7,990,000 đ 8,590,000 đ
    10/04/2014 - 16/04/2014

    Du khách sẽ được giảm trực tiếp từ 500.000 đồng đến 3 triệu đồng các tour du lịch đường bay, khởi hành trong tháng 4 (áp dụng trong cả thời kỳ cao điểm 30/4 - 1/5).

  • Giảm một triệu đồng tour Nha Trang, Đà Lạt
    9,600,000 đ 10,600,000 đ
    15/04/2014 - 29/04/2014

    Du khách sẽ có cơ hội tới Nha Trang - Đà Lạt với cát trắng, nắng vàng và biển xanh hay thưởng ngoạn những loài hoa đẹp, khởi hành duy...

  • Thăm Tam Cốc mùa lúa vàng
    6,790,000 đ 9,790,000 đ
    08/04/2014 - 08/06/2014

    Vietravel mở tuyến Tam Cốc giảm đến 3 triệu đồng, du khách được ở tại khách sạn 3 sao trở lên.

  • Tour đảo Jeju khuyến mãi
    13,990,000 đ 18,990,000 đ
    15/04/2014 - 26/04/2014

    BenThanh Tourist phối hợp với Jestar Pacific tổ chức hành trình khám phá "đảo thiên đường" Jeju 5 ngày, khởi hành vào ngày 1/5, giá khuyến mãi chỉ 13,99 triệu đồng.

  • Giảm 1,32 triệu đồng tour Bangkok - Pattaya
    8,600,000 đ 9,920,000 đ
    10/04/2014 - 28/04/2014

    Hành trình Bangkok, Pattaya, đảo Coral... sẽ mang tới nhiều điều thú vị cho du khách.

  • Vietravel giảm 2,2 triệu đồng tour Nha Trang
    5,790,000 đ 7,990,000 đ
    15/04/2014 - 02/05/2014

    Đi tour Nha Trang của Vietravel, bạn sẽ được tận hưởng giây phút nghỉ ngơi ở khách sạn Havana Nha Trang Best Western Premier - khách sạn 5 sao, được...

  • Giảm 2,64 triệu đồng tour Trung Quốc
    13,990,000 đ 16,630,000 đ
    10/04/2014 - 26/04/2014

    Du khách sẽ nhận khuyến mãi đặc biệt tour Trung Quốc chào mừng ngày Giải phóng miền Nam và Quốc tế Lao động với hành trình Bắc Kinh - Thượng...

  • Du lịch Thái, nhận vé Nanta Show của Vietravel
    9,790,000 đ 10,790,000 đ
    17/04/2014 - 26/04/2014

    Vietravel tặng vé Nata Show và 500 sim điện thoại cho khách đi Thái từ ngày 26/4.

Mùa tuyết rơi đến Thụy Sĩ thăm nơi quay ‘Last Christmas’
Ngôi làng yên bình Saas-Fee với ngọn núi Allalin quanh năm bao phủ tuyết trắng là nơi vào năm 1984, nhóm nhạc Wham thực hiện MV kinh điển dành cho Giáng sinh.
 
Bên trong sân bay tốt nhất thế giới Changi  
Vừa nhận được giải thưởng sân bay tốt nhất thế giới dựa trên kết quả của cuộc bình chọn của Skytrax – tổ chức chuyên nghiên cứu về du lịch và tư vấn, sây bay Changi, Singapore là một điểm lý tưởng để bắt đầu, kết thúc hay quá cảnh trên các hành trình của bạn.
Những lưu ý khi thăm xứ sở hoa anh đào
Hầu hết khách sạn, nhà hàng, cửa hiệu tại Nhật Bản đều thanh toán bằng đồng yên mà không thu USD, do vậy tốt nhất bạn nên mang theo nội tệ Nhật khi đến đây.
  • Khách sạn Alagon Sài Gòn

    Khách sạn
    Khách sạn Alagon Sài Gòn

    Khách sạn Alagon Sài Gòn tọa lạc ngay trung tâm thành phố Hồ Chí Minh là sự lựa chọn tốt nhất dành cho khách du lịch hay các khách đi...

  • Nhà hàng Crystal Jade Palace - JW Marriott Hà Nội

    Nhà hàng
    Nhà hàng Crystal Jade Palace - JW Marriott Hà Nội

    Crystal Jade Palace là thương hiệu nhà hàng nổi tiếng được vinh danh với các giải thưởng danh giá, chuyên phục vụ các món ẩm thực Quảng Đông truyền thống....

  • Thăm lâu đài đất nện của người Hakka

    Giải trí
    Thăm lâu đài đất nện của người Hakka

      Đến Nam Tĩnh, bạn sẽ được ghé thăm những lâu đài bằng đất đồ sộ hay còn gọi là Thổ lâu Phúc Kiến, được UNESCO công nhận là di sản...

  • Du lịch xem Shanghai Rolex Masters 2013

    Mua sắm
    Du lịch xem Shanghai Rolex Masters 2013

    Dù đã bước sang thu song tháng 9 dường như chưa hề hạ nhiệt bởi sức nóng của các trận tranh hùng trong làng banh nỉ tại giải Shanghai Rolex...